Երկրի վրա ամենասև ներկը կարող է աստղագետներին վերադարձնել մաքուր աստղային երկինքը

Սուրեյի համալսարանի գիտնականները անսովոր լուծում են առաջարկել ժամանակակից աստղագիտության գլխավոր խնդիրներից մեկի՝ արհեստական արբանյակներով գիշերային երկնքի աղտոտման համար։ Vantablack 310 գերսև ծածկույթն ընդունակ է արմատապես նվազեցնել տիեզերական ապարատներից անդրադարձող լույսը։

Ինչպես է աշխատում նոր ծածկույթը

Լաբորատոր պայմաններում Vantablack 310-ն անդրադարձնում է ընկնող լույսի ընդամենը մոտ 2%-ը։ Դա ձեռք է բերվում մակերևույթի եզակի միկրոկառուցվածքի հաշվին. այն հիշեցնում է բազմաթիվ մանր փոսիկներով մարջանային գոյացություններ, որոնք «որսում» և պահում են ֆոտոնները՝ թույլ չտալով դրանց հետ անդրադառնալ։

Համակարգչային մոդելավորումը տպավորիչ արդյունքներ է ցույց տվել։ Այս նյութով պատված արբանյակները դիտարկումների ամենաբարդ պայմաններում կունենային 6,7–7,8 աստղային մեծության պայծառություն։ Համեմատության համար՝ սովորական Starlink արբանյակը նմանատիպ պայմաններում ունի մոտ 3,7 պայծառություն, այսինքն՝ զգալիորեն ավելի նկատելի է աստղադիտակների համար։

Ինչու է սա կարևոր

Այսօր ցածր երկրամերձ ուղեծրում գտնվում է ավելի քան 14 հազար օբյեկտ, և դրանց թիվը արագորեն աճում է։ Արբանյակների թողած պայծառ շերտերը փչացնում են աստղադիտակների լուսանկարները և խանգարում Տիեզերքի հեռավոր օբյեկտների ուսումնասիրությանը։ Գերսև ծածկույթը կարող էր էապես նվազեցնել այս խնդիրը։

Ի՞նչ կլինի հետո

Առայժմ ծածկույթն անցել է միայն լաբորատոր փորձարկումներ։ Գիտնականները դեռ պետք է ստուգեն դրա վարքագիծը իրական տիեզերական պայմաններում՝ կայունությունը կոշտ ռադիացիայի, ջերմաստիճանային էքստրեմալ տատանումների և վակուումի տևական ազդեցության նկատմամբ։

Հաջորդ փուլը կլինի փորձարկումը Jovian-1 ձևաչափի CubeSat փոքր արբանյակի վրա, ինչը թույլ կտա գնահատել ծածկույթի արդյունավետությունն անմիջապես ուղեծրում։

Աշխատանքի հեղինակներն ընդգծում են, որ Vantablack 310-ը չի լուծի տիեզերական աղբի խնդիրը, բայց կարող է դառնալ գործնական գործիքներից մեկը երկրային աստղագիտության հնարավորությունները պահպանելու համար։

Կարճ ասած

Գիտնականներն առաջարկել են արբանյակները պատել Vantablack 310 գերսև նյութով, որն անդրադարձնում է լույսի ընդամենը մոտ 2%-ը։ Մոդելավորումը ցույց է տվել, որ նման արբանյակները զգալիորեն պակաս նկատելի կլինեն աստղագիտական դիտարկումների համար։ Սա կարող է դառնալ արհեստական օբյեկտներով գիշերային երկնքի աղտոտման խնդրի լուծումներից մեկը։ Ծածկույթն առայժմ անցել է միայն լաբորատոր փորձարկումներ, մոտ ժամանակներս ծրագրվում է ստուգում տիեզերքում։ Աշխատությունը հրապարակվել է Monthly Notices of the Royal Astronomical Society (MNRAS) ամսագրում։